|
|
| Giám sát của UBTVQH về thực hiện chính sách pháp luật về việc xử lý vấn đề đất đai, mua bán cổ phiếu trong thực hiện cổ phần hóa doanh nghiệp Nhà nước: CỐT LÕI VÀ PHỨC TẠP |
| 25/08/2008 |
|
Tại Phiên họp thứ Mười một, UBTVQH đã nghe Báo cáo giám sát về việc thực hiện chính sách pháp luật về xử lý vấn đề đất đai, mua bán cổ phiếu trong thực hiện cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước. Theo Phó chủ tịch QH Nguyễn Đức Kiên: vấn đề xử lý đất đai và mua bán cổ phiếu giữa doanh nghiệp nhà nước với người lao động - là hai vấn đề rất lớn, cốt lõi và phức tạp trong quá trình cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước. |
Xoay quanh giám sát chuyên đề mang tầm UBTVQH này, các Ủy viên UBTVQH đã thẳng thắn đặt vấn đề: đất đai thuộc sở hữu toàn dân, là nguồn lực vật chất lớn của nhà nước, làm thế nào để quản lý và sử dụng có hiệu quả khi doanh nghiệp cổ phần hóa? Làm sao để việc mua bán cổ phiếu giữa doanh nghiệp nhà nước với người lao động không biến doanh nghiệp sau cổ phần thành tư nhân hóa?
CHỦ NHIỆM UỶ BAN PHÁP LUẬT NGUYỄN VĂN THUẬN: có cần ra một đạo luật về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước không?
Về vấn đề quản lý vốn nhà nước sau cổ phần, như Chính phủ nói là kiên quyết tách bạch chức năng đại diện chủ sở hữu vốn nhà nước từ cơ quan quản lý nhà nước sang cơ quan quản lý kinh doanh. Điều này liên quan đến hệ thống pháp luật, bây giờ sửa đổi các đạo luật như thế nào để làm được? Có cần phải ra một đạo luật về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước đại diện chủ sở hữu hay không?
|
Cần mức độ pháp lý cao hơn...
Cần tiếp tục xây dựng chính sách đổi mới và phát triển doanh nghiệp nhà nước ở mức độ pháp lý cao hơn, bám sát và thể chế hóa các chủ trương, nghị quyết của Đảng về sắp xếp, đổi mới, phát triển và nâng cao hiệu quả khu vực doanh nghiệp Nhà nước, trọng tâm là cổ phần hóa mạnh hơn nữa, tránh tư nhân hóa. Trên cơ sở chấn chỉnh và khắc phục các sai phạm trong quá trình cổ phần hóa, thực hiện cổ phần hóa doanh nghiệp Nhà nước một cách dân chủ, minh bạch, công khai, đúng pháp luật và theo quan hệ thị trường; giải quyết hài hòa lợi ích của Nhà nước, người lao động và doanh nghiệp; tăng cường quản lý trước, trong và sau cổ phần hóa; nâng cao hiệu quả sử dụng vốn Nhà nước tại các công ty cổ phân; xác định rõ chiến lược, lộ trình cổ phần hóa, trong đó xác định rõ các doanh nghiệp Nhà nước cần nắm giữ cổ phần chi phối; phấn đấu hoàn thành sắp xếp, đổi mới và phát triển doanh nghiệp Nhà nước vào năm 2010 như đã định.
(Kiến nghị của Đoàn giám sát của UBTVQH về thực hiện chính sách, pháp luật về xử lý đất đai, mua bán cổ phiếu trong thực hiện cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước) | Khi làm Luật Quản lý và sử dụng tài sản Nhà nước, Ủy ban Pháp luật chúng tôi có thảo luận và thấy rằng trong tài sản Nhà nước chia ra ba nhóm. Một là: loại tài nguyên thiên nhiên, tài nguyên. Hai là: loại tài sản công, giao cho tổ chức, cá nhân thuộc khu vực công. Loại thứ ba rất lớn, đó là vốn của Nhà nước. Khi hình thành Tổng công ty Đầu tư kinh doanh vốn Nhà nước, chúng tôi hiểu rằng muốn có một nơi đứng ra cho các doanh nghiệp vay, để rồi lỗ anh cũng phải chịu trách nhiệm, lãi anh được hưởng (cách như hiện nay lỗ Nhà nước vẫn chịu, lãi doanh nghiệp được hưởng). Đề nghị Chính phủ, Ủy ban Tài chính và Ngân sách kiến nghị QH để xây dựng Luật Đầu tư vốn Nhà nước, để xác định cho rõ cơ chế. Và nếu đã kiến nghị như vậy, phải kiến nghị cho rõ, đồng thời chúng ta sửa một số những quy định có liên quan trong Luật Tổ chức Chính phủ, trong Luật Tổ chức HĐND, UBND liên quan đến trách nhiệm của Bộ trưởng, của Chủ tịch UBND để chúng ta cố gắng thực hiện tách quản lý Nhà nước ra khỏi sản xuất kinh doanh.
CHỦ NHIỆM UỶ BAN TÀI CHÍNH VÀ NGÂN SÁCH PHÙNG QUỐC HIỂN: biểu hiện tư nhân hóa không nhiều và chưa nghiêm trọng
Trong Nghị quyết Trung ương chỉ rõ: cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước nhưng không được biến thành tư nhân hóa doanh nghiệp nhà nước.
Có thể khẳng định, trong 10 năm qua công tác cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước thành công. Tuy nhiên nơi này, nơi kia cũng có biểu hiện tư nhân hóa (chứ không phải diễn ra ở trên diện rộng). Có tình trạng nhà nước không còn nắm cổ phần chi phối trong doanh nghiệp sau cổ phần hóa nữa và cũng bán hết vốn, thậm chí bán hết vốn của Nhà nước trong doanh nghiệp đi. Rồi cũng có tình trạng doanh nghiệp làm ăn hiệu quả thì lại bán đi, Nhà nước lại giữ một số doanh nghiệp làm ăn không có hiệu quả. Tôi cho rằng, đây là điều chưa phải là thành công trong công tác cổ phần hóa.
Rất nhiều người lao động trực tiếp không còn nắm cổ phần nữa vì họ bán hết rồi, kể cả cổ phần họ được mua ưu đãi. Như vậy người lao động cũng như là người làm công thuê, đấy cũng là một biểu hiện không thành công và cũng là biểu hiện tư nhân hóa.
Cũng có hiện tượng thất thoát tài sản của Nhà nước, thất thoát về đất đai và vốn của Nhà nước- Sau quá trình lòng vòng rồi thì cũng tập trung vào tay một số cá nhân.
Những điều nói trên là biểu hiện tư nhân hóa nhưng nó không diễn ra ở diện rộng và không nhiều, chưa phải là nghiêm trọng.
Tới đây, cần chấn chỉnh như thế nào?
Thứ nhất, cần rà soát lại tất cả những phương án cổ phần hóa vừa qua để khẳng định những doanh nghiệp nào Nhà nước cần nắm cổ phần chi phối, đặc biệt là những doanh nghiệp quan trọng, xương sống, doanh nghiệp có vai trò điều tiết vĩ mô của nền kinh tế.
Thứ hai, phải chống thất thoát tài sản của nhà nước. Còn lại 410 ngàn tỷ tài sản của nhà nước, tiếp tục phải cổ phần hóa theo quy định của Luật Doanh nghiệp.
Thứ ba, cần có cơ chế bán cổ phần cho người lao động bằng cổ phiếu ưu đãi. Nhưng bán theo mệnh giá chứ không cần phải đấu giá trên thị trường. Vì bán theo mệnh giá cho nên anh được hưởng những quyền lợi như: Có quyền biểu quyết, có quyền bàn bạc, có quyền hưởng cổ tức nhưng không được bán cổ phiếu đó trên thị trường; Chỉ khi nào anh nghỉ hưu hoặc chuyển khỏi doanh nghiệp thì mới được chuyển còn phải giữ lại. Theo tôi, làm như vậy để gắn người lao động với doanh nghiệp và cũng là để tránh việc tư nhân hóa. |
| Nguyễn Vũ ghi | |
|
|
 Gửi bài này |
 Bản in |
|
|
|
|
|
|
|
