- Điều gì đã đưa HĐND huyện Đông Anh trở thành đơn vị xuất sắc dẫn đầu trong hoạt động HĐND khối huyện của thành phố Hà Nội nửa đầu nhiệm kỳ 2004 - 2009, thưa Phó chủ tịch?
|

|
- HĐND huyện Đông Anh cũng giống như nhiều cơ quan dân cử cấp huyện khác, cố gắng làm tròn trách nhiệm của cơ quan dân cử ở địa phương thôi. Trong mấy năm gần đây, nhận thức cũng như trình độ của đại biểu HĐND nhìn chung đã được nâng lên khá nhiều. Đây cũng là tiền đề để Thường trực HĐND huyện mạnh dạn đề xuất và thực hiện một số cải tiến trong phương thức hoạt động để nâng cao chất lượng, hiệu lực, hiệu quả hoạt động của HĐND.
Cải tiến trước hết là từ hoạt động tiếp xúc cử tri. Trước khi đại biểu HĐND huyện tiếp xúc cử tri thì Thường trực HĐND yêu cầu UBND báo cáo về việc thực hiện những vấn đề mà HĐND đã quyết định, đã thảo luận và chất vấn tại Kỳ họp trước để cử tri cùng giám sát với HĐND xem việc triển khai thực hiện có bảo đảm tiến độ, có đạt yêu cầu hay không? Trước đây, hầu như cứ gần đến khi tiếp xúc cử tri trước Kỳ họp thì Thường trực HĐND, các Ban và các đại biểu HĐND huyện mới kiểm tra, đôn đốc các cơ quan chức năng của huyện giải quyết các ý kiến, kiến nghị của cử tri nên còn mang tính hình thức. Nhưng thời gian gần đây, ngay sau khi Kỳ họp kết thúc, Thường trực và các Ban của HĐND đã phải làm việc với UBND, phân định rõ những ý kiến nào thuộc thẩm quyền và trách nhiệm giải quyết của phòng, ban nào, cơ quan nào và giới hạn thời gian đến khi nào phải giải quyết xong và thường xuyên tổ chức các cuộc làm việc, đôn đốc các phòng, ban giải quyết. Thực tế, chất lượng giải quyết các ý kiến, kiến nghị của cử tri cũng đã tốt hơn rất nhiều. Bên cạnh đó, HĐND huyện Đông Anh cũng đặc biệt coi trọng việc nâng cao chất lượng và trách nhiệm của Thường trực HĐND và 2 Ban của HĐND, đặc biệt là trong hoạt động giám sát và thẩm tra các báo cáo mà UBND trình HĐND. Có những vấn đề huyện bảo trách nhiệm là của xã, xã lại đổ trách nhiệm tại huyện thì Thường trực HĐND phải giám sát đi, giám sát lại, đến khi giải quyết xong mới thôi. Việc thẩm tra các báo cáo của UBND huyện cũng tương tự như vậy, Thường trực HĐND và 2 Ban phải thảo luận rất kỹ rồi mới trình ra Kỳ họp để đại biểu cho ý kiến...
- Một số ý kiến cho rằng, HĐND cấp huyện hoạt động vẫn còn hình thức lắm... thưa Phó chủ tịch?
- Tôi đã hoạt động HĐND một thời gian khá dài. Cũng đã được trải nghiệm những niềm vui, nỗi buồn, những khó khăn, vất vả của nghề dân cử không ít nên tôi hiểu vì sao vẫn có những ý kiến cho rằng HĐND cấp huyện hoạt động còn hình thức. Nhưng những năm gần đây, tính thực quyền trong các quyết định của HĐND cấp huyện đã ngày càng được nâng cao, ngày càng thể hiện rõ vai trò của cơ quan dân cử trong hệ thống chính trị ở địa phương. Các quyết đáp của HĐND huyện Đông Anh luôn được xây dựng trên cơ sở những tâm tư, nguyện vọng của cử tri và các vấn đề bức xúc đặt ra trong thực tiễn phát triển KT-XH của địa phương. Các Báo cáo, tờ trình của UBND tại Kỳ họp HĐND dù đã được thẩm tra rất kỹ tại các Ban và Thường trực HĐND nhưng nếu còn có ý kiến khác nhau thì các đại biểu đều yêu cầu dứt khoát UBND phải giải trình rõ ràng rồi mới quyết định thông qua hay không. Không khí tranh luận, thảo luận và chất vấn tại Kỳ họp HĐND huyện cũng ngày càng sôi nổi, cởi mở và dân chủ. Tất cả các nội dung của Kỳ họp HĐND huyện Đông Anh đều được công khai để người dân không chỉ giám sát được UBND huyện, các phòng, ban làm gì và làm như thế nào mà còn giám sát chính HĐND, các đại biểu HĐND có quyết đáp theo đúng mong muốn, nguyện vọng của người dân hay không. Tôi nghĩ công khai như vậy thì HĐND cấp huyện có thực quyền hay không, cử tri sẽ đánh giá được ngay.
- Vậy theo Phó chủ tịch điều gì là khó nhất trong hoạt động của cơ quan dân cử ở địa phương?
- Các cơ quan dân cử ở địa phương, lực lượng mỏng, thời gian mỗi Kỳ họp cũng rất ngắn nên cái khó nhất là phải làm thế nào để tập trung và phát huy được trí tuệ của tất cả các đại biểu không chỉ tại Kỳ họp mà còn trong khoảng thời gian giữa hai Kỳ họp trong năm; làm thế nào để người dân thấy rằng, dù HĐND chỉ họp hai Kỳ một năm nhưng những kiến nghị, bức xúc của họ không bị lãng quên. Giám sát sâu, giám sát thường xuyên, liên tục và đeo đuổi các kiến nghị sau giám sát đến cùng cũng là một cách để Thường trực HĐND, hai Ban của HĐND nói riêng và HĐND huyện Đông Anh nói chung xây dựng niềm tin cho cử tri.
Một khó khăn rất tế nhị khác là trong quá trình hoạt động, chắc chắn các đại biểu sẽ khó tránh được những va chạm với cán bộ chính quyền, những xung đột lợi ích dù lớn, dù nhỏ dẫu sao cũng vẫn có. Chấp nhận va chạm thì đại biểu sẽ làm tròn vai trò của người đại diện cho dân. Ngại va chạm, e ngại, sợ ảnh hưởng đến quyền lợi cá nhân thì đại biểu sẽ không bao giờ có thể hoàn thành trách nhiệm được. HĐND huyện Đông Anh may mắn có được khá nhiều đại biểu dám chấp nhận như thế nên vị thế của HĐND huyện đã được khẳng định, không chỉ trong hệ thống chính trị cơ sở mà còn là trong lòng cử tri, trong lòng nhân dân. Nhưng đó là sự lựa chọn không hề dễ dàng, nhất là với các đại biểu HĐND kiêm nhiệm, những đại biểu vẫn đứng một chân trong chính quyền địa phương...
- Trở lại với hoạt động chất vấn và trả lời chất vấn tại Kỳ họp của cơ quan dân cử. Có ý kiến cho rằng, mức độ sắc sảo, thẳng thắn của đại biểu dân cử giảm dần từ cơ quan dân cử ở trung ương xuống cơ quan dân cử cấp tỉnh, cấp huyện và cấp xã... Phạm vi càng hẹp bao nhiêu, các đại biểu càng ngại va chạm bấy nhiêu. HĐND huỵên Đông Anh có phải là ngoại lệ không thưa Phó chủ tịch?
- Ngại va chạm - tôi nghĩ cũng một phần là do tính cách của người phương Đông mình thôi. HĐND huyện Đông Anh cũng có những đại biểu ngại va chạm, ngại chất vấn, cũng chưa thể như mình mong đợi được. Nhưng nhìn chung, hầu hết các đại biểu đều xác định rất rõ là HĐND và UBND chỉ khác nhau về nhiệm vụ được phân công thôi chứ mục tiêu cuối cùng vẫn phải là bảo đảm sự phát triển toàn diện cho địa phương và bảo đảm cao nhất quyền lợi chính đáng của người dân nên cũng không có chuyện xuê xoa, dĩ hòa vi quý trong chất vấn và trả lời chất vấn đâu. Đại biểu cũng rất quyết liệt. Trách nhiệm của ai, đến bao giờ giải quyết xong thì đều đã được làm rõ ngay tại phiên chất vấn và trả lời chất vấn.
- Nếu có một mong muốn cho HĐND cấp huyện nói chung, Phó chủ tịch sẽ mong điều gì?
- Mong muốn lớn nhất là HĐND cấp huyện được cấp ủy Đảng quan tâm một cách thực sự, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho HĐND cấp huyện hoạt động, chọn và giới thiệu những cá nhân ưu tú, có trình độ và tâm huyết, biết lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của người dân tham gia vào cơ quan dân cử. Chất lượng đại biểu không được bảo đảm, đại biểu đến Kỳ họp cũng không biết phản ánh cái gì, bảo vệ quyền và lợi ích của ai thì HĐND không thể mạnh được.
- Xin cám ơn Phó chủ tịch!