PV: Thưa Ông, giá xăng và dầu hoả trong nước đã được điều chỉnh giảm 1.000 đồng/l. Điều này sẽ tác động thế nào đến chỉ số giá tiêu dùng?
Gs Vũ Đình Bách: Rất khó tính toán cụ thể và chưa khẳng định được việc giảm giá xăng dầu sẽ tác động như thế nào. Tuy nhiên, đối với giá cả trong một nền kinh tế thị trường cần hết sức cẩn trọng, bởi ẩn sau chỉ số giá tiêu dùng còn nhiều yếu tố đầu cơ, yếu tố tâm lý. Hôm nay giá xăng dầu thế giới giảm nên Nhà nước điều chỉnh giảm, nhưng ngày mai giá thế giới tăng thì liệu giá trong nước có tăng không? Nếu cứ chạy theo giá thế giới mà không theo một mô típ nào thì chúng ta sẽ luôn ở trong thế bị động. Đây là vấn đề phải rất lưu ý trong quá trình kiểm soát chỉ số giá tiêu dùng.
PV: Vậy vai trò điều tiết của Nhà nước trong việc bình ổn nên được thể hiện như thế nào, thưa Ông?
Gs Vũ Đình Bách: Thể hiện ở việc điều phối tốt. Nhưng theo tôi sẽ rất khó. Điều tiết hiểu theo nghĩa rộng tức là không chỉ ở giá cả mà còn phải giúp đỡ các doanh nghiệp và hướng thị trường vượt qua khó khăn, tiết giảm chi phí. Ví dụ, có rất nhiều biện pháp khác nhau nhằm kiềm chế lạm phát, nhưng nếu không hiệu quả thì phải chuyển ngay sang các biện pháp khác. Điều tiết xăng dầu cũng phải vậy.
PV: Nghĩa là không nên quá kỳ vọng vào việc giá xăng thế giới giảm sẽ giúp chỉ số giá tiêu dùng cũng như lạm phát trong nước giảm mà phải nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh?
Gs Vũ Đình Bách: Đúng vậy. Thời điểm này chúng ta không thể chỉ kỳ vọng giá xăng giảm sẽ tác động giảm lạm phát mà phải nhiều yếu tố khác. Không thể vừa điều chỉnh giảm giá xăng dầu đã có tác động giảm ngay chi phí sản xuất và giá cả được, bởi sản xuất luôn theo một chu kỳ, phải mất khoảng thời gian nhất định. Giá xăng dầu giảm mới chỉ giải quyết được vấn đề tâm lý, còn thực tế giá sản phẩm chưa thểá giảm ngay được.
PV: Vậy theo Ông, người tiêu dùng và tổ chức sản xuất kinh doanh cần nhìn nhận việc giá xăng được điều chỉnh giảm theo chiều hướng nào?
GS Vũ Đình Bách: Trước hết, đó là tin vui. Tuy nhiên, không nên kỳ vọng quá dễ mất cảnh giác trong kiểm soát giá cả. Ai dám chắc 2 tháng nữa, loạt sản phẩm sản xuất trong nước chưa kịp đưa vào lưu thông thì giá xăng đã lại phải điều chỉnh tăng do giá thế xăng dầu giới tăng?
Tốt hơn cả là trong điều kiện hiện nay, các doanh nghiệp trong nước cần đẩy mạnh cải tiến công nghệ và tiết kiệm năng lượng. Giá thành sản phẩm trong nước thường cao hơn nhiều so với của các nước khác trên thế giới, nhiều mặt hàng cao hơn từ 20 – 40%, trong khi mức độ sử dụng nhiên liệu của các doanh nghiệp trong nước cao hơn thế giới. Trước khi giá dầu tăng cao như hiện nay, nhiều nước đã tính ngay đến việc tìm kiếm nguyên, nhiên liệu thay thế, nhưng ở nước ta, điều này chưa được các doanh nghiệp quan tâm nhiều. Sai lầm của doanh nghiệp là không coi đây là khâu quan trọng trong việc tạo lập thế chủ động bền vững cho chính doanh nghiệp.
PV: Xin cám ơn Ông!
